In Nederland start binnenkort een groot onderzoeksproject naar nieuwe concepten voor energiezuinige Informatie Technologie met zo’n tien miljoen euro. Onderzoeker Prof. dr. ir. Hans Hilgenkamp is hoofdaanvrager van het project met de naam NL-ECO.
De digitale revolutie heeft de mensheid ontzettend veel gebracht. Het wijdverbreide gebruik van digitale apparatuur en technologieën, zoals computers, internet en data centra maken ons leven vaak een stuk efficiënter en bieden mogelijkheden in bijvoorbeeld medische toepassingen. Echter vreten deze technologieën energie. De hoeveelheid digitale informatie die we verwerken en opslaan en de energiekosten die daarbij horen groeien exponentieel.
Proeftuin voor nieuwe technologieën
Om dat sterk toenemende energiegebruik te drukken, wil NL-ECO nieuwe materialen, technologieën en wetenschappelijke inzichten voor energie-efficiënte informatietechnologie ontwikkelen. “We willen graag een kraamkamer en proeftuin zijn voor nieuwe technologieën”, vertelt Hilgenkamp. Het consortium van 33 organisaties gaat funderend onderzoek doen naar de digitale technologieën van de toekomst.
Brein als inspiratiebron
NL-ECO kijkt voor die nieuwste technologieën ter inspiratie onder andere naar het brein: de meest energiezuinige computer die we kennen. “Het brein is voor veel toepassingen, zoals bijvoorbeeld patroonherkenning, nog altijd veel beter dan de nieuwste computers. Niet alleen in snelheid, maar ook in energieverbruik”, legt Hilgenkamp uit. Als we hier iets van kunnen overnemen rijden zelfrijdende voertuigen in de toekomst mogelijk een stuk efficiënter rond.
Breed consortium
Het brein namaken is niet het doel op zich, maar het exploreren van op hersenwerking gebaseerde ‘neuromorfische’ concepten is een van de mogelijke routes die het consortium wil nemen. De onderzoekers gaan ook kijken naar andere materialen en inzichten om informatietechnologie duurzamer te maken. Het doel is om in vijf jaar tijd verschillende opschaalbare concepten te ontwikkelen die de industrie kan oppakken en doorontwikkelen. Het brede consortium bestaat uit 33 organisaties in de academische wereld, maatschappelijke partners, lokale overheid en de industrie.
Het onderzoeksproject ontvangt de financiering van ruim tien miljoen euro binnen het onderzoeksprogramma ‘Onderzoek op Routes door Consortia’ van de Nationale Wetenschapsagenda (NWA-ORC). Het doel van de NWA is het leveren van een positieve en structurele bijdrage aan de mondiale kennismaatschappij van morgen, waar nieuwe kennis gemakkelijk doorstroomt van onderzoeker naar gebruiker en waar nieuwe vragen vanuit de praktijk en de samenleving snel en vanzelfsprekend ingang vinden in nieuw onderzoek. NWA-ORC geeft hier invulling aan door interdisciplinair onderzoek en innovatie mogelijk te maken waarmee maatschappelijke en wetenschappelijke doorbraken binnen bereik komen.
Prof. dr. ir. Hans Hilgenkamp is hoogleraar Technische Natuurkunde en Nanotechnologie bij het onderzoekscluster NanoElectronic Materials (Faculteit Technische Natuurwetenschappen, TNW). Daarnaast is hij co-director van het BRAINS Center van het Onderzoeksinstituut voor Nanotechnologie MESA+ en tevens verbonden aan het Digital Society Institute van de Universiteit Twente.
Het consortium bestaat uit: Universiteit Twente, Radboud Universiteit, Rijksuniversiteit Groningen, TU Eindhoven, TU Delft, Fontys Hogescholen, Saxion Hogeschool, AMOLF, ASTRON, TNO, ASML, IBM Zurich Research Lab, Toyota Motor Europe, Thales, IMEC Leuven, IMEC Eindhoven, Smart Photonics, LioniX International BV, PITC, VSPARTICLE, Surf, TSST, European Space Agency, Green IT Amsterdam, Gemeente Westerkwartier, Amsterdam Economic Board, HQ Graphene, Örebro University, Uppsala University, Jülich Research Center, Max-Planck Institute for Microstructure Physics, NL Digital en Science LinX .
