e intelligentie verder in het samenwerkingsplatform te integreren, met bijzondere aandacht voor AI-agenten die zelfstandig taken kunnen uitvoeren. Tegelijkertijd moet Müller werken aan mechanismen waarmee organisaties de risico’s van zulke autonome toepassingen kunnen beheersen.
De benoeming is vooral interessant tegen de achtergrond van de groeiende aandacht voor digitale autonomie in Europa. Overheden en bedrijven zoeken naar manieren om minder afhankelijk te worden van grote Amerikaanse cloud- en softwareleveranciers. Nextcloud speelt binnen die ontwikkeling een belangrijke rol, omdat het organisaties de mogelijkheid biedt om bestanden, communicatie, agenda’s, documenten en andere samenwerkingsfuncties op eigen infrastructuur of bij een zelfgekozen Europese dienstverlener onder te brengen.

Nextcloud gebruikte al AI in zijn oplossingen, maar met de komst van Müller wil men die benadering verder uitbreiden. Niet alleen de opslag van gegevens, maar ook de verwerking daarvan door taalmodellen en digitale assistenten moet volgens Nextcloud onder controle van de gebruiker kunnen blijven.
AI-agent binnen een Nextcloud-account
Müller is de oprichter van Moltagent, een opensourceplatform voor een beveiligde en private AI-assistent. Deze assistent werkt binnen een eigen Nextcloud-account en kan zelfstandig opdrachten uitvoeren op basis van doelen die een gebruiker heeft ingesteld.
Nextcloud beschikt al over agentic AI-functies. De Nextcloud Assistant kan informatie uit verschillende onderdelen van het platform gebruiken en onder meer agenda-items aanmaken, berichten in Nextcloud Talk lezen of versturen en e‑mails verwerken. Het bedrijf heeft de assistent bovendien uitgebreid met planningsmogelijkheden, geheugenfuncties, aanvullende hulpmiddelen en verbeterd beheer van vaardigheden.
Volgens het bedrijf vormt het werk van Müller aan Moltagent een logische aanvulling op deze bestaande technologie. CEO en oprichter Frank Karlitschek noemt Moltagent een voorbeeld van hoe veilige en private AI-agenten boven op het bestaande platform kunnen worden gebouwd. Müller moet de productkennis en visie toevoegen om deze mogelijkheden verder uit te werken.
AI standaard uitgeschakeld
Nextcloud probeert zich met zijn AI-strategie nadrukkelijk te onderscheiden van platforms waarbij gegevens automatisch naar externe AI-diensten worden gestuurd. Alle AI-functies zijn binnen Nextcloud standaard uitgeschakeld. Beheerders en gebruikers bepalen zelf welke mogelijkheden worden geactiveerd en welke modellen of diensten daarbij worden gebruikt.
Organisaties kunnen ervoor kiezen om AI volledig binnen de eigen infrastructuur uit te voeren. In dat geval hoeven documenten, berichten en andere gegevens het eigen datacenter of de gekozen hostingomgeving niet te verlaten. Nextcloud ondersteunt daarnaast verbindingen met externe diensten, maar die moeten bewust worden geïnstalleerd en ingeschakeld.
Deze keuzemogelijkheid is belangrijk voor organisaties die te maken hebben met vertrouwelijke informatie, privacywetgeving, datasoevereiniteit of sectorspecifieke beveiligingseisen. Zij kunnen AI gebruiken zonder automatisch afhankelijk te worden van één modelleverancier of een publieke clouddienst.
Nextcloud hanteert daarbij een eigen Ethical AI Rating. Deze classificatie geeft per AI-oplossing aan in hoeverre het model, de trainingsgegevens en de gebruikte software open zijn en hoe gegevens worden verwerkt. Het bedrijf wil voor iedere AI-functie waar mogelijk ten minste één volledig opensourceoptie aanbieden.
Digitale autonomie krijgt een AI-laag
De Europese discussie over digitale autonomie richtte zich aanvankelijk vooral op cloudinfrastructuur, gegevensopslag en kantoorsoftware. Door de snelle opkomst van generatieve AI wordt daar nu een nieuwe afhankelijkheid aan toegevoegd. Organisaties gebruiken steeds vaker modellen van externe aanbieders voor het samenvatten van documenten, het genereren van teksten, het doorzoeken van bedrijfsinformatie en het automatiseren van werkprocessen.
Hierdoor ontstaat het risico dat gevoelige gegevens via AI-koppelingen alsnog buiten de eigen infrastructuur worden verwerkt. Ook kan een sterke afhankelijkheid ontstaan van een beperkt aantal model- en platformleveranciers.
Nextcloud zet hier een alternatief tegenover waarbij organisaties niet alleen hun samenwerkingsomgeving, maar ook de bijbehorende AI-functionaliteit zelf kunnen beheren. Het platform ondersteunt lokale modellen, zelfgehoste AI-diensten en koppelingen met verschillende externe aanbieders. Voor organisaties die geen eigen AI-infrastructuur willen beheren, werkt Nextcloud onder meer met Europese aanbieders van AI-diensten.
De komst van Müller onderstreept dat AI-agenten een belangrijk onderdeel van deze strategie worden. Juist bij agentic AI is controle van belang, omdat de software niet alleen informatie verwerkt, maar ook zelfstandig acties kan uitvoeren. Naarmate een assistent toegang krijgt tot e‑mail, agenda’s, documenten en communicatiekanalen, worden duidelijke rechten, beperkingen en controlemechanismen cruciaal.
Controle en begrenzing
Als hoofd van het AI-team moet Müller daarom niet alleen nieuwe functies ontwikkelen. Hij krijgt ook de taak om manieren te ontwerpen waarmee de risico’s van AI kunnen worden beperkt. Daarbij gaat het bijvoorbeeld om het afbakenen van de gegevens waartoe een agent toegang heeft, het beperken van toegestane handelingen en het zichtbaar maken van acties die door AI zijn uitgevoerd. Dat sluit aan bij de bestaande benadering van Nextcloud, waarbij gebruikers zelf kunnen bepalen welke informatie een AI-assistent mag gebruiken. Voor contextuele zoekfuncties kan de toegang bijvoorbeeld worden beperkt tot een specifieke map of een afzonderlijk document.
Müller stelt dat AI-technologie opnieuw onderdeel moet worden van een gemeenschappelijke, open digitale infrastructuur. Hij ziet Nextcloud als een omgeving waarin onderzocht kan worden hoe mensen op een gezonde en controleerbare manier met AI kunnen samenwerken.
De nieuwe AI-leider heeft een achtergrond als systeemontwerper en digitaal ondernemer. In 1998 richtte hij Hiphop.de op, een van de eerste Duitse onlinecommunityplatforms. Daarna werkte hij aan opensource-infrastructuur en technologische toepassingen voor regeneratieve landbouw en biodiversiteitsfinanciering.
In februari 2026 richtte hij Moltagent op. Het project kwam in april uit de besloten ontwikkelfase en is beschikbaar onder de opensourcelicentie AGPL‑3.0.
Strategische benoeming
Voor Nextcloud is de benoeming daarmee meer dan een uitbreiding van het ontwikkelteam. Het bedrijf positioneert zich steeds nadrukkelijker als Europees alternatief voor geïntegreerde kantoor- en samenwerkingsomgevingen van grote Amerikaanse leveranciers. AI moet binnen dat alternatief geen losstaande externe dienst worden, maar een controleerbaar onderdeel van het platform.
De uitdaging wordt om de mogelijkheden van autonome AI-assistenten te combineren met de uitgangspunten waarop Nextcloud zijn positie in Europa heeft opgebouwd: keuzevrijheid, zelfhosting, open source en controle over gegevens.
Juist die combinatie maakt de benoeming van Müller relevant. Nextcloud wil AI niet buiten de deur houden, maar probeert de technologie zo te integreren dat organisaties zelf blijven bepalen waar modellen draaien, welke gegevens zij mogen gebruiken en welke acties zij kunnen uitvoeren. Daarmee wordt digitale autonomie niet alleen een vraagstuk rond cloud en data, maar ook rond de intelligentie die boven op die infrastructuur wordt geplaatst.

